ವಿವಾಹಿತ ಪುರುಷನ ಲಿವ್-ಇನ್ ಸಂಬಂಧ ಅಪರಾಧವಲ್ಲ: ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಮಹತ್ವದ ತೀರ್ಪು | VijayauryaInfo
ವಿವಾಹಿತ ಪುರುಷನ ಲಿವ್-ಇನ್ ಸಂಬಂಧ ಅಪರಾಧವಲ್ಲ: ಅಲಹಾಬಾದ್ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಮಹತ್ವದ ತೀರ್ಪು | Allahabad High Court Live-in Relationship Judgement
ವಿಜಯಸೂರ್ಯ ಇನ್ಫೋ ಓದುಗರಿಗೆ ನಮಸ್ಕಾರ. ಭಾರತೀಯ ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ‘ವಿವಾಹ’ ಎನ್ನುವುದು ಪವಿತ್ರವಾದ ಸಂಸ್ಥೆ. ಆದರೆ ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಕಾಲಘಟ್ಟದಲ್ಲಿ ವ್ಯಕ್ತಿಗತ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಮತ್ತು ಕಾನೂನಿನ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಗಳು ಹೊಸ ರೂಪ ಪಡೆಯುತ್ತಿವೆ. ಅಲಹಾಬಾದ್ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ನೀಡಿರುವ ಇತ್ತೀಚಿನ ತೀರ್ಪು, ನೈತಿಕತೆ ಮತ್ತು ಕಾನೂನಿನ ನಡುವಿನ ಸ್ಪಷ್ಟ ಗೆರೆಯನ್ನು ಎಳೆದು ತೋರಿಸಿದೆ. Allahabad High Court Live-in Relationship Judgement
ನನ್ನ ಅನುಭವದ ಮಾತು: ಕಾನೂನು vs ಸಮಾಜದ ಮುಖವಾಡ
ಈ ಸುದ್ದಿಯನ್ನು ಓದಿದಾಗ ನನಗನ್ನಿಸಿದ್ದು ಏನೆಂದರೆ — “ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ಯಾವುದು ಅನೈತಿಕವೋ, ಅದು ಕಾನೂನಿನ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಅಪರಾಧವಾಗಿರಲೇಬೇಕು ಎಂದೇನಿಲ್ಲ.” ವಿವಾಹಿತ ಪುರುಷನೊಬ್ಬ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಮಹಿಳೆಯೊಂದಿಗೆ ಇರುವುದು ನೈತಿಕವಾಗಿ ತಪ್ಪು ಎಂದು ಸಮಾಜ ಭಾವಿಸಬಹುದು, ಆದರೆ ಸಂವಿಧಾನವು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ವಯಸ್ಕರಿಗೂ ತನ್ನ ಜೀವನ ಸಂಗಾತಿಯನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಹಕ್ಕನ್ನು ನೀಡಿದೆ. ಕಾನೂನು ಭಾವನೆಗಳ ಮೇಲೆ ನಡೆಯುವುದಿಲ್ಲ, ಅದು ಹಕ್ಕುಗಳ ಮೇಲೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಈ ತೀರ್ಪೇ ಸಾಕ್ಷಿ.
ಪ್ರಕರಣದ ಹಿನ್ನೆಲೆ: ಏನಿದು ಘಟನೆ?
ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ ಶಹಜಹಾನ್ಪುರದ ನಿವಾಸಿಗಳಾದ ನೇತ್ರಪಾಲ್ ಮತ್ತು ಅನಾಮಿಕಾ (ಹೆಸರು ಬದಲಾಯಿಸಲಾಗಿದೆ) ಎಂಬುವವರು ಲಿವ್-ಇನ್ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿದ್ದರು. ನೇತ್ರಪಾಲ್ ಈಗಾಗಲೇ ವಿವಾಹಿತರಾಗಿದ್ದರು. ಈ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ವಿರೋಧಿಸಿದ ಅನಾಮಿಕಾ ಅವರ ತಾಯಿ ಕಾಂತಿ ಅವರು ಜನವರಿ 8ರಂದು ಜೈತಿಪುರ ಪೊಲೀಸ್ ಠಾಣೆಯಲ್ಲಿ ದೂರು ದಾಖಲಿಸಿದ್ದರು.
ನೇತ್ರಪಾಲ್ ಈಗಾಗಲೇ ಮದುವೆಯಾಗಿದ್ದರೂ, ತಮ್ಮ ಮಗಳನ್ನು ಮರುಳು ಮಾಡಿ ಆಕೆಯೊಂದಿಗೆ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಆಕೆಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಕೊಡುತ್ತಿಲ್ಲ ಎಂದು ಆರೋಪಿಸಿದ್ದರು. ಅನಾಮಿಕಾ ಅವರಿಗೆ ಕೇವಲ 18 ವರ್ಷ ತುಂಬಿದ್ದು, ವಿವಾಹಿತ ವ್ಯಕ್ತಿಯೊಂದಿಗೆ ಆಕೆ ಇರುವುದು ಸರಿಯಲ್ಲ ಎಂಬುದು ಪೋಷಕರ ವಾದವಾಗಿತ್ತು.
ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ದಂಪತಿಗಳು ತಮ್ಮ ಮೇಲೆ ದಾಖಲಾದ ಎಫ್ಐಆರ್ ರದ್ದುಗೊಳಿಸಲು ಮತ್ತು ತಮ್ಮ ಕುಟುಂಬದಿಂದ ಎದುರಾಗುತ್ತಿರುವ ಜೀವ ಬೆದರಿಕೆಯಿಂದ ರಕ್ಷಣೆ ಕೋರಿ ಅಲಹಾಬಾದ್ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಮೆಟ್ಟಿಲೇರಿದ್ದರು.
![]()
ಹೈಕೋರ್ಟ್ ನೀಡಿದ ಮಹತ್ವದ ಮೌಖಿಕ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳು
ಪ್ರಕರಣದ ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಸಿದ ನ್ಯಾಯಪೀಠವು ಹಲವಾರು ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದೆ:
1. ಕಾನೂನು vs ನೈತಿಕತೆ
ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ತನ್ನ ತೀರ್ಪಿನಲ್ಲಿ, “ನೈತಿಕತೆ ಮತ್ತು ಕಾನೂನನ್ನು ಬೇರ್ಪಡಿಸಿ ನೋಡಬೇಕು” ಎಂದು ಹೇಳಿದೆ. ಸಮಾಜದ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ವಿವಾಹಿತ ಪುರುಷನೊಬ್ಬ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಮಹಿಳೆಯೊಂದಿಗೆ ವಾಸಿಸುವುದು ಅನೈತಿಕವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಬಹುದು, ಆದರೆ ಕಾನೂನಿನ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ‘ಅಪರಾಧ’ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.
2. ವಯಸ್ಕರ ಒಪ್ಪಿಗೆಯೇ ಪರಮೋಚ್ಚ
ಅರ್ಜಿದಾರ ಮಹಿಳೆಗೆ 18 ವರ್ಷ ತುಂಬಿರುವುದರಿಂದ, ಆಕೆ ತನ್ನ ಜೀವನದ ನಿರ್ಧಾರಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಹಕ್ಕನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾಳೆ. ಇಬ್ಬರು ವಯಸ್ಕರು ಪರಸ್ಪರ ಒಪ್ಪಿಗೆಯಿಂದ ಒಟ್ಟಿಗೆ ವಾಸಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದಾಗ, ಅದರಲ್ಲಿ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪ ಮಾಡಲು ಪೊಲೀಸರಿಗಾಗಲಿ ಅಥವಾ ಕುಟುಂಬದವರಿಗಾಗಲಿ ಹಕ್ಕಿಲ್ಲ ಎಂದು ಕೋರ್ಟ್ ಹೇಳಿದೆ.
3. ಸಾಮಾಜಿಕ ಮೌಲ್ಯಗಳ ಚರ್ಚೆ
“ಕಾನೂನಿನಡಿ ಅದು ಅಪರಾಧವಲ್ಲ ಎಂಬ ಮಾತ್ರಕ್ಕೆ ಸಾಮಾಜಿಕವಾಗಿಯೂ ಅದು ಸರಿ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗದು” ಎಂದು ಹೇಳುವ ಮೂಲಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಭಾರತೀಯ ಮಧ್ಯಮ ವರ್ಗದ ಮೌಲ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಕಾನೂನಿನ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಒತ್ತಿ ಹೇಳಿದೆ.
ದಂಪತಿಗೆ ಪೂರ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ರಕ್ಷಣೆ
ಅರ್ಜಿದಾರರ ಪರ ವಾದವನ್ನು ಆಲಿಸಿದ ಹೈಕೋರ್ಟ್, ಪೊಲೀಸರಿಗೆ ಮತ್ತು ದಂಪತಿಯ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ನಿರ್ದೇಶನಗಳನ್ನು ನೀಡಿದೆ:
ಬಂಧನಕ್ಕೆ ತಡೆ: ಅರ್ಜಿದಾರ ದಂಪತಿಯನ್ನು ಪೊಲೀಸರು ಬಂಧಿಸಬಾರದು ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಸೂಚಿಸಿದೆ.
ಕುಟುಂಬದ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪ ನಿಷೇಧ: ಮಹಿಳೆಯ ಕುಟುಂಬದ ಸದಸ್ಯರು ದಂಪತಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಹಾನಿ ಮಾಡಬಾರದು. ಅವರು ವಾಸಿಸುವ ಮನೆಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸುವಂತಿಲ್ಲ.
ಸಂಪರ್ಕ ಕಡಿತ: ಕುಟುಂಬದವರು ನೇರವಾಗಿ ಅಥವಾ ಮೊಬೈಲ್ ಮೂಲಕ ಅಥವಾ ಮೂರನೇ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಮೂಲಕ ದಂಪತಿಯನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುವಂತಿಲ್ಲ.
ಪೊಲೀಸ್ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ: ಅರ್ಜಿದಾರರ ಸುರಕ್ಷತೆ ಮತ್ತು ಭದ್ರತೆಗೆ ಸ್ಥಳೀಯ ಪೊಲೀಸ್ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರು (SP) ವೈಯಕ್ತಿಕವಾಗಿ ಜವಾಬ್ದಾರರಾಗಿರಬೇಕು ಎಂದು ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಆದೇಶಿಸಿದೆ.
ಈ ತೀರ್ಪಿನ ಮಹತ್ವವೇನು?
ಈ ತೀರ್ಪು ಭಾರತದ ನ್ಯಾಯಾಂಗ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕೆ (Right to Privacy and Liberty) ನೀಡಲಾದ ದೊಡ್ಡ ಗೆಲುವು ಎಂದು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಸಂವಿಧಾನದ 21ನೇ ವಿಧಿಯಡಿ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರಿಗೂ ತಮ್ಮ ಇಚ್ಛೆಯಂತೆ ಬದುಕುವ ಹಕ್ಕಿದೆ. ಲಿವ್-ಇನ್ ಸಂಬಂಧಗಳು ಇಂದಿನ ಆಧುನಿಕ ಸಮಾಜದ ಭಾಗವಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ಕಾನೂನು ಅದನ್ನು ಮಾನ್ಯ ಮಾಡಿದೆ.
ಆದಾಗ್ಯೂ, ಈ ಹಿಂದೆ ಇದೇ ಅಲಹಾಬಾದ್ ಹೈಕೋರ್ಟ್ “ಲಿವ್-ಇನ್ ರಿಲೇಷನ್ಶಿಪ್ ಭಾರತೀಯ ಮಧ್ಯಮ ವರ್ಗದ ಮೌಲ್ಯಗಳಿಗೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿದೆ” ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಸ್ಮರಿಸಬಹುದು. ಆದರೆ ಪ್ರಸ್ತುತ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ, ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿ ಹಿಡಿಯುವ ಮೂಲಕ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಪ್ರಗತಿಪರ ನಿಲುವನ್ನು ತಾಳಿದೆ.
![]()
FAQ: ಲಿವ್-ಇನ್ ಸಂಬಂಧದ ಬಗ್ಗೆ ಕಾನೂನು ಏನನ್ನುತ್ತದೆ?
1. ಲಿವ್-ಇನ್ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿರುವವರಿಗೆ ಕಾನೂನು ರಕ್ಷಣೆ ಇದೆಯೇ?
ಹೌದು, ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ನ ಹಲವು ತೀರ್ಪುಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಲಿವ್-ಇನ್ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿರುವ ದಂಪತಿಗಳು ಗೃಹ ಹಿಂಸೆ ಕಾಯ್ದೆಯಡಿ ರಕ್ಷಣೆ ಪಡೆಯಬಹುದು.
2. ಮದುವೆಯಾಗದೆಯೇ ಹುಟ್ಟಿದ ಮಕ್ಕಳ ಹಕ್ಕುಗಳೇನು?
ಲಿವ್-ಇನ್ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ ಮಕ್ಕಳು ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ವಾರಸುದಾರರಾಗುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ತಂದೆಯ ಆಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಪಾಲನ್ನು ಪಡೆಯುವ ಹಕ್ಕನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತಾರೆ.
3. ವಿವಾಹಿತ ಪುರುಷ ಲಿವ್-ಇನ್ನಲ್ಲಿದ್ದರೆ ಹೆಂಡತಿ ಕೇಸ್ ಹಾಕಬಹುದೇ?
ಹೌದು, ಹೆಂಡತಿಯು ‘ಕ್ರೌರ್ಯ’ ಅಥವಾ ‘ವೈವಾಹಿಕ ಹಕ್ಕುಗಳ ಉಲ್ಲಂಘನೆ’ಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ವಿಚ್ಛೇದನ ಅಥವಾ ಜೀವನಾಂಶವನ್ನು ಕೋರಬಹುದು. ಆದರೆ ಅದನ್ನು ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ಅಪರಾಧ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿ ಜೈಲಿಗೆ ಕಳುಹಿಸಲು ಸದ್ಯದ ಕಾನೂನಿನಲ್ಲಿ ಕಷ್ಟವಿದೆ (ಜಾರಿಯಲ್ಲಿರುವ ವ್ಯಭಿಚಾರ ವಿರೋಧಿ ಕಾನೂನು ಕಲಂ 497 ಅನ್ನು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿದೆ).
ಸಾಮಾಜಿಕ ಕಳಂಕ ಮತ್ತು ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಕಾನೂನು ದೃಷ್ಟಿಕೋನ
ಭಾರತೀಯ ಸಮಾಜವು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ವಿವಾಹ ಸಂಸ್ಥೆಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡುತ್ತದೆ. ವಿವಾಹಿತ ಪುರುಷನೊಬ್ಬ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಮಹಿಳೆಯೊಂದಿಗೆ ವಾಸಿಸುವುದನ್ನು ಸಮಾಜವು ಇಂದಿಗೂ ‘ಅನೈತಿಕ’ ಎಂದೇ ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತದೆ. ಆದರೆ, ಕಳೆದ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಹೈಕೋರ್ಟ್ಗಳು ನೀಡಿರುವ ತೀರ್ಪುಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರೆ, ಕಾನೂನು ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಕೇವಲ ಭಾವನೆಗಳ ಮೇಲೆ ಆಧಾರಿತವಾಗಿಲ್ಲ ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ವ್ಯಭಿಚಾರದ ಕುರಿತಾದ ಐಪಿಸಿ ಸೆಕ್ಷನ್ 497 ಅನ್ನು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿದ ನಂತರ, ಸಮ್ಮತಿಯೊಂದಿಗೆ ನಡೆಸುವ ಇಂತಹ ಸಂಬಂಧಗಳು ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ಅಪರಾಧದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಿಂದ ಹೊರಬಂದಿವೆ. ಈ ಬದಲಾವಣೆಯು ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಖಾಸಗಿ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯ ಅಥವಾ ಪೊಲೀಸ್ ಇಲಾಖೆಯ ಅನಗತ್ಯ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪವನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟಲು ಸಹಕಾರಿಯಾಗಿದೆ.
ಲಿವ್-ಇನ್ ದಂಪತಿಗಳ ಹಕ್ಕುಗಳು ಮತ್ತು ಗೃಹ ಹಿಂಸೆ ಕಾಯ್ದೆ
ಲಿವ್-ಇನ್ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಕೇವಲ ದೈಹಿಕ ಆಕರ್ಷಣೆಯೆಂದು ನೋಡದೆ, ಅದನ್ನು ‘ವಿವಾಹದ ಸ್ವರೂಪದ ಸಂಬಂಧ’ (Relationship in the nature of marriage) ಎಂದು ಕಾನೂನು ಗುರುತಿಸುತ್ತದೆ. ಇಂತಹ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿರುವ ಮಹಿಳೆಯರಿಗೂ ‘ಗೃಹ ಹಿಂಸೆ ತಡೆ ಕಾಯ್ದೆ 2005’ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ರಕ್ಷಣೆ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ವಿವಾಹಿತ ಪುರುಷನೊಂದಿಗೆ ವಾಸವಿದ್ದರೂ ಸಹ, ಆ ಮಹಿಳೆಗೆ ಆರ್ಥಿಕ ಅಥವಾ ದೈಹಿಕ ದೌರ್ಜನ್ಯವಾದರೆ ಆಕೆ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಮೊರೆ ಹೋಗಬಹುದು. ಈ ತೀರ್ಪಿನ ಮೂಲಕ ಹೈಕೋರ್ಟ್, ದಂಪತಿಗಳಿಗೆ ಕೇವಲ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾನ್ಯತೆಯ ಪ್ರಶ್ನೆಯಲ್ಲದೆ, ಅವರ ಜೀವಕ್ಕೆ ಇರುವ ಬೆದರಿಕೆಯನ್ನು ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಿ ಅವರಿಗೆ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಕವಚವನ್ನು ನೀಡಿದೆ.
ನೈತಿಕ ಪೋಲೀಸ್ಗಿರಿಯ ವಿರುದ್ಧ ಎಚ್ಚರಿಕೆ
ಅಲಹಾಬಾದ್ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ನೀಡಿದ ಈ ಆದೇಶವು ಕೇವಲ ಒಂದು ಜೋಡಿಗೆ ನೀಡಿದ ರಕ್ಷಣೆಯಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ಇದು ಪೋಷಕರು ಮತ್ತು ಸಮಾಜ ನಡೆಸುವ ‘ನೈತಿಕ ಪೋಲೀಸ್ಗಿರಿಯ’ (Moral Policing) ವಿರುದ್ಧದ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ಅನೇಕ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಕುಟುಂಬದವರು ‘ಗೌರವ’ದ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ವಯಸ್ಕ ಮಕ್ಕಳ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಆಯ್ಕೆಗಳನ್ನು ಹತ್ತಿಕ್ಕಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅನಾಮಿಕಾ ಮತ್ತು ನೇತ್ರಪಾಲ್ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಮಧ್ಯಪ್ರವೇಶಿಸಿ, ಹದಿನೆಂಟು ವರ್ಷ ತುಂಬಿದ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ತನ್ನ ಜೀವನ ಸಂಗಾತಿಯನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಮತ್ತು ಯಾರೊಂದಿಗೆ ವಾಸಿಸಬೇಕು ಎಂದು ನಿರ್ಧರಿಸುವ ಪೂರ್ಣ ಹಕ್ಕಿದೆ ಎಂದು ಪುನರುಚ್ಚರಿಸಿದೆ. ಇದು ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಇಂತಹ ವಿವಾದಾತ್ಮಕ ಸಂಬಂಧಗಳ ಮೇಲೆ ದಾಖಲಾಗುವ ಸುಳ್ಳು ಕೇಸ್ಗಳಿಗೆ ಕಡಿವಾಣ ಹಾಕುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ.
ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಮತ್ತು ಸಂವಿಧಾನದ ಆಶಯ
ಭಾರತೀಯ ಸಂವಿಧಾನದ 21ನೇ ವಿಧಿಯು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಪ್ರಜೆಗೂ ‘ಜೀವಿಸುವ ಮತ್ತು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ’ (Right to Life and Personal Liberty) ಮೂಲಭೂತ ಹಕ್ಕನ್ನು ನೀಡಿದೆ. ಈ ಹಕ್ಕಿನ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯು ಅತ್ಯಂತ ವಿಶಾಲವಾಗಿದ್ದು, ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಯಾರೊಂದಿಗೆ ಬದುಕಬೇಕು ಮತ್ತು ತನ್ನ ಜೀವನವನ್ನು ಹೇಗೆ ರೂಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು ಎಂಬುದು ಅವರ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಆಯ್ಕೆಗೆ ಬಿಟ್ಟ ವಿಚಾರ ಎಂದು ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಹಲವು ಬಾರಿ ಸಾರಿದೆ. ಅಲಹಾಬಾದ್ ಹೈಕೋರ್ಟ್ನ ಈ ಇತ್ತೀಚಿನ ತೀರ್ಪು ಕೂಡ ಇದೇ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಆಶಯವನ್ನು ಎತ್ತಿ ಹಿಡಿದಿದೆ. ಮದುವೆಯ ಹೊರಗಿನ ಸಂಬಂಧಗಳು ಕೇವಲ ನೈತಿಕತೆಯ ತಕ್ಕಡಿಯಲ್ಲಿ ತೂಗಲ್ಪಡಬಾರದು, ಬದಲಿಗೆ ಒಬ್ಬ ವಯಸ್ಕ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಕಾನೂನಿನ ಚೌಕಟ್ಟಿನೊಳಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಸ್ವತಂತ್ರ ನಿರ್ಧಾರಗಳನ್ನು ಗೌರವಿಸುವುದು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಲಕ್ಷಣವಾಗಿದೆ. ಇದು ಕೇವಲ ಒಂದು ಪ್ರಕರಣದ ತೀರ್ಪಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಕಾಲಘಟ್ಟದಲ್ಲಿ ವ್ಯಕ್ತಿಗತ ಹಕ್ಕುಗಳಿಗೆ ಸಿಕ್ಕ ಮನ್ನಣೆಯಾಗಿದೆ.
ತೀರ್ಪು ನೀಡುವ ಸಂದೇಶ: ನೈತಿಕತೆಯೋ ಅಥವಾ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವೋ?
ಈ ತೀರ್ಪು ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ನೀಡಿದ ದೊಡ್ಡ ಸಂದೇಶವೆಂದರೆ, ವಯಸ್ಕ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಜೀವನದ ನಿರ್ಧಾರಗಳನ್ನು ಬಲವಂತವಾಗಿ ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಸಂವಿಧಾನದ 21ನೇ ವಿಧಿಯು ನೀಡಿದ ‘ಜೀವಿಸುವ ಹಕ್ಕು’ ಎಲ್ಲಕ್ಕಿಂತ ದೊಡ್ಡದು. ಮದುವೆಯ ಹೊರಗಿನ ಸಂಬಂಧಗಳು ಕೇವಲ ನೈತಿಕತೆಯ ತಕ್ಕಡಿಯಲ್ಲಿ ತೂಗಲ್ಪಡಬಾರದು ಎಂಬುದು ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಆಶಯವಾಗಿದೆ.
ನನ್ನದೊಂದು ಪ್ರಶ್ನೆ: “ಸಮಾಜದ ಕಟ್ಟುಪಾಡುಗಳಿಗಿಂತ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಮುಖ್ಯ ಎಂಬ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಈ ಪ್ರಗತಿಪರ ನಿಲುವನ್ನು ನೀವು ಒಪ್ಪುತ್ತೀರಾ? ನಿಮ್ಮ ಅನಿಸಿಕೆಯನ್ನು ಕಾಮೆಂಟ್ ಬಾಕ್ಸ್ನಲ್ಲಿ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಿ.” 👇
ಈ ಮಾಹಿತಿ ನಿಮಗೆ ಉಪಯುಕ್ತವೆನಿಸಿದರೆ, ಕಾನೂನಿನ ಅರಿವು ಮೂಡಿಸಲು ಇದನ್ನು ನಿಮ್ಮ ಸ್ನೇಹಿತರೊಂದಿಗೆ ಶೇರ್ ಮಾಡಿ!
ವಿಜಯಸೂರ್ಯ ಇನ್ಫೋ ಕನ್ನಡ (vijayasuryainfo.com) – ಕಾನೂನು, ಉದ್ಯೋಗ ಮತ್ತು ಪ್ರಚಲಿತ ವಿದ್ಯಮಾನಗಳ ನಿಖರ ಮಾಹಿತಿಗಾಗಿ ಸದಾ ನಿಮ್ಮೊಂದಿಗೆ.
ಗಮನಿಸಿ: ಈ ಲೇಖನವು ಕೇವಲ ಮಾಹಿತಿ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ಮಾತ್ರ. ಹೆಚ್ಚಿನ ಕಾನೂನು ಸಲಹೆಗಾಗಿ ಪರಿಣಿತ ವಕೀಲರನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿ. ಅಪ್ಡೇಟ್ಸ್ಗಳಿಗಾಗಿ ನಮ್ಮ ಸೋಶಿಯಲ್ ಮೀಡಿಯಾ ಸೇರಿ:
ನಮ್ಮ WhatsApp ಚಾನಲ್ ಸೇರಿ: Join Now
ನಮ್ಮ Telegram ಗ್ರೂಪ್ ಸೇರಿ: Join Now
ಲೇಖನ ಇಷ್ಟವಾದಲ್ಲಿ ಶೇರ್ ಮಾಡಿ ಮತ್ತು ನಿಮ್ಮ ಅನಿಸಿಕೆಗಳನ್ನು ಕಾಮೆಂಟ್ ಬಾಕ್ಸ್ನಲ್ಲಿ ತಿಳಿಸಿ.
ಗಮನಿಸಿ: ಈ ಲೇಖನವು ಕೇವಲ ಮಾಹಿತಿ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ಮಾತ್ರ. ಕಾನೂನು ಸಲಹೆಗಾಗಿ ಪರಿಣಿತ ವಕೀಲರನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿ.
Pingback: Video recording of government officials: ಸರ್ಕಾರಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ಪೊಲೀಸರ ವೀಡಿಯೋ ಚಿತ್ರೀಕರಣ ಮಾಡುವುದು ಕಾನೂನುಬದ್ಧವೇ? | ಸಂಪೂ
Pingback: money vs beauty: ಗಂಡನ ರೂಪಕ್ಕಿಂತ ಆತನ 'ವ್ಯಾಲೆಟ್' ಸುಂದರವಾಗಿದೆ!" - ವೈರಲ್ ಆದ ಮಹಿಳೆಯ ಹೇಳಿಕೆ ಸರಿನಾ? ತಪ್ಪಾ?
Pingback: Nihilist Penguin - (ನಿಹಿಲಿಸ್ಟ್ ಪೆಂಗ್ವಿನ್) ಯುಗಾಂತ್ಯ: ಏಕಾಂತದ ಪಯಣ